VLISSINGEN - In het leegstaande hotel Britannia aan de boulevard in Vlissingen is gistermiddag brand uitgebroken op de vierde verdieping.

foto Ziggy Marlissa

Omdat het complex is dichtgetimmerd, kostte het wat moeite om bij het vuur te komen. Daarom werden behave twee tankautospuiten ook de ladderwagen en de hoogwerker ingezet. Volgens officier van dienst Ron Braam van de stadsgewestelijke brandweer kon gisteren nog niet worden vastgesteld of er sprake is van brandstichting. Het brandje werd snel geblust.

Bron: PZC

Bij herhaling wordt in de pers over het voormalige Hotel Britannia de lijst van Plasterk genoemd. '
Britannia zit niet eens bij de lijst van honderd toppers van naoorlogse monumenten'. Maar dat kan helemaal niet omdat een van de criteria voor de lijst de gebouwen nog in gebruik moesten zijn.

Wederopbouw is grofweg in twee stromingen te verdelen; de Delftse school, (de markt in Middelburg is er mee volgebouwd) en de architectuur geïnspireerd op het nieuwe bouwen van Rietveld, van der Rohe en Le Corbusier. Architect Joost Boks was duidelijk een liefhebber van de laatste stroming.

Boks bouwde o.a. het inmiddels tot rijksmonument verkozen Bouwcentrum in Rotterdam waar hij samenwerkte met de wereldberoemde beeldhouwer Henry Moore. In 1958, op de eerste Wereldtentoonstelling na de W.O.II in Brussel was het belangrijkste architectuurbureau uit die tijd, Van den Broek en Bakema, samen met Joost Boks verantwoordelijk voor het ontwerp van het Nederlands Paviljoen. Thema van dit gebouw was 'Het Water'. Gerrit Rietveld verzorgde het interieur, en ontwierp speciaal voor deze expo een stoel. Karel Appel maakte ter plaatse een grote wandschildering. Het Philips Paviljoen werd ontworpen door de vermaarde architect Le Corbusier.

Bij een bezoek van de Raad voor Cultuur, adviesorgaan van het ministerie vertelde men dat Joost Boks een zwaar ondergewaardeerd architect is.

Het mozaïekwerk van Louis van Roode heeft helaas diezelfde status. Het als een lint door het gebouw slingerend, tachtig meter lange zeemozaïek verbeeldt het evolutieproces van de levensvormen in zee. Wat gaat er met de mozaïeken gebeuren mocht sloop van het paviljoen niet verhinderd kunnen worden?

Een herbestemming van enkele panelen in stalen kaders op palen, als terrasafscheiding of onder tegen de betonnen muur van de Boulevard? Een treurig eind van dit kunstwerk, een treurig eind van een uniek paviljoen. Uniek in Nederland, uniek langs de West Europese kust. Het mozaïek gaat misschien in de opslag, de rest kan plat?

Stadshersteller Johan de Kam toont leden van de Raad voor Cultuur en de Bond Heemschut de mozaïeken.

Bron: De Stadsveste

VLISSINGEN – De aanpassingen in het verleden doen Hotel Britannia definitief de das om. De Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM) adviseert om het niet tot topmonument te bestempelen. Volgens Willem Heijbroek van de Bond Heemschut is daarmee de kogel door de kerk; het hotel aan boulevard Evertsen in Vlissingen wordt gesloopt.

Door Eugène de KokWillem Heijbroek ziet nog wel een paar kansjes om het volgens hem unieke gebouw voor de slopershamer te behoeden. De gang naar de rechtbank is er één van, al moet de voorzitter daar eerst nog eens over nadenken en bij verschillende mensen over te rade gaan. Een hernieuwd inzicht bij de gemeente Vlissingen is een andere optie. "Wellicht zegt de gemeente alsnog dat ze het zo'n belangrijk gebouw vindt dat het op hun eigen monumentenlijst moet. Zo is het op het laatste moment ook met de Zeevaartschool gegaan. Ik hoop het ...", zegt Heijbroek. "Er zijn gemeenten die dat hartstikke goed doen. Maastricht is daarvan een mooi voorbeeld." De RACM liet Heijbroek vorige week weten geen reden te zien het gebouw in de huidige staat te bestempelen tot rijksmonument. De dienst maakt daarbij de opmerking dat als Britannia in het recente verleden niet was verbouwd de beslissing wel eens anders had kunnen uitpakken. Op basis van een nieuwe wet, waardoor gebouwen moeten worden beoordeeld op hun huidige staat, ziet de dienst echter geen mogelijkheden voor het voormalige hotel.

Schandaal
Het maakt de druiven extra zuur voor Heijbroek. Hij spreekt nu al over een 'nationaal monumentenschandaal in de 21e eeuw', vergelijkbaar met de sloop van het Van Dishoeckhuis in de jaren '80 van de vorige eeuw. "Blijkbaar speelt de kwaliteit van architectuur geen rol meer", zegt hij. "Wel worden er tientallen miljoenen euro's gestopt in gebouwen met een geringere architectonische waarde en vaak een toestand die slechter is als die van Britannia, zoals de Timmerfabriek." Het advies van de RACM is opmerkelijk, omdat de Raad voor Cultuur - dat het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen van minister Ronald Plasterk adviseert – zich onlangs nog uitsprak voor behoud van het hele gebouw, inclusief de hoogbouw waar Heemschut nooit voor pleitte. In het advies sprak de raad over 'een essentieel toonbeeld van de wederopbouwperiode in Nederland. Britannia is zowel op lokaal als nationaal niveau van cultuurhistorisch en architectuurhistorisch belang.'

Slachtoffer
De RACM ziet het anders. Door alle aanpassingen in het verleden is het nu niet monumentwaardig meer. Maar ook binnen de RACM is daar verschil van mening over en wordt Heemschut aangeraden in enigerlei vorm bezwaar aan te tekenen. Omdat de RACM onder het ministerie van Plasterk valt, is het logisch dat de bewindsman het laatste advies zal opvolgen. Heijbroek ziet door de komst van het nieuwe beleid 'waarvan Britannia het eerste slachtoffer dreigt te worden' meer Zeeuwse gebouwen in gevaar komen. Als voorbeelden noemt hij Graaf van Buren in Kortgene en het oude stadhuis van Aardenburg.

Bron: Vlissingse Bode november 2008

drs W.Heijbroek

Heemschut verliest strijd om Britannia als gevolg van nieuw monumentenbeleid.
In de 20e eeuw was het nationale monumentenschandaal de sloop van het Van Dishoeckhuis. In de 21e eeuw maakt de sloop van Britannia kans het nationale monumentenschandaal te worden. Vlissingen kan trots zijn op deze nominatie.

Blijkbaar speelt de kwaliteit van de architectuur geen rol meer. Wel worden tientallen miljoenen euro’s gestopt in gebouwen met een geringere architectonische waarde en vaak ook een toestand die duidelijk slechter is als die van Britannia (b.v. de timmerfabriek in Vlissingen).

Heemschut heeft een herstelplan voor Britania volgens het nieuwe MoMo (modernisering van de monumentenzorg) uitgangspunt: behoud door ontwikkeling.

Dit is geformuleerd door ministerie van OCW op basis van voostellen door RACM, maar nu zou het criterium weer de oorspronkelijke staat zijn geworden.

Uit onderstaande mailwisseling met RACM blijkt duidelijk dat de nieuwe monumentenregeling en beleid van OCW grote ongelukken kunnen veroorzaken:

Mail Heemschut aan RACM

Ik begreep dat RACM de minister zal adviseren Britannia niet aan te wijzen, vanwege slechte staat en de verbouwingen. Ook begreep ik dat de motivering is, dat van het complex al te veel verloren zou zijn gegaan om een zinvol herstel te plegen. Dit nu verbaast mij hogelijk. Immers ruim een jaar geleden hebben wij met twee vertegenwoordigers van RACM en Evert de Iongh het gebouw van binnen en buiten beoordeeld en de status bekeken. Toen bleek, dat het betonskelet (slechts een plek betonrot van 2 cm doorsnee en volledig waterdicht) en de mozaïeken zich in een merkwaardig goede staat bevonden. Daar was iedereen het toen over eens. Dat blijkt ook uit de inspectie uitgevoerd door Art Conservation (tegenwoordig Art Link), die daarop een offerte voor herstel van de mozaïeken heeft gemaakt (€ 60.000,- voor restauratie op locatie).

Er zijn weliswaar een aantal vernielingen aangericht door de vorige eigenaar door de aanbouw van overdekte terrassen, maar deze zijn herstelbaar. Alleen de mozaïeken binnen het gebouw zijn gesloopt bij de aanleg van een tussenvloer in de vide van het restaurant. Deze kunnen worden vervangen door anderen, die aan de westgevel van het hotelgedeelte zijn geplaatst.

Dit kan onderdeel worden van een algeheel herstel zoals door Heemschut aan de Vlissingse raad is voorgesteld (zie bijlage). Uitvoering van dat plan zou betekenen dat geen subsidie noodzakelijk is, omdat sloop en nieuwbouw op de oude funderingen (niet anders mogelijk door bunkercomplex onder hotel, dat ook nog een bezienswaardigheid is) meer gaat kosten dan restauratie van het paviljoen. Wat wij vragen is alleen een tijdelijke bescherming totdat overeenstemming met de projectontwikkelaar is bereikt. We hebben gezien dat ook de restauratie van het badpaviljoen Domburg de rijksoverheid niets heeft gekost (kanjersubsidie €800.000,- is niet uitgekeerd).

Het is volgens ons niet zozeer de status als wel het feit dat rijksbescherming niet in het nieuwe beleid van RACM past, zoals ons ook duidelijk is gemaakt door de ‘Raad voor de Cultuur’.

Daarmee zou Britannia het eerste slachtoffer van het nieuwe beleid worden en wij vrezen dat er nog veel meer zullen volgen. Nu al zijn er bij ons drie nieuwe gevallen in Zeeland bekend, die dezelfde kant opgaan. Het lijkt mij daarom onvermijdelijk een of andere vorm van rijksbescherming te ontwikkelen. Dit kan zonder dat het de overheid veel geld gaat kosten. We kunnen er niet van uitgaan dat alle gemeenten hun erfgoed voldoende beschermen als andere belangen een rol spelen; dat blijkt steeds weer.

Antwoord van RACM
Beste Willem,Je zorgen kan ik goed begrijpen. het beroerde is dat de gemeenten claimen heel goed voor de monumenten te kunnen zorgen en daar moet het rijk wel in meegaan (en dat wil ieder bij OCW ook graag horen). de praktijk blijkt veel weerbarstiger en dat geldt vooral voor de (te) jonge, oftewel minderjarige monumenten. het is onbegrijpelijk dat de gemeente de verbouwingen bij britannia heeft toegestaan, maar waarschijnlijk was dat op grond van de nieuwe geliberaliseerde bouwbesluiten niet anders mogelijk.

We hebben alles nog eens goed overwogen, uitgaande van de twee beleidsregels en een verdedigbare bescherming, maar kwamen - mede naar aanleiding van het ingediende 'tegenrapport’ van Noor Mens - uiteindelijk toch tot de pijnlijke conclusie dat het hotel in de huidige staat niet meer als 'topmonument' kan worden aangewezen, zij het met de uitdrukkelijke kanttekening dat het hotel voor de recente ingrepen wel op die status aanspraak maakte en dat gemeente en eigenaar een morele inspannings- verplichting hebben om voor de mozaïeken een goede inpassing elders te vinden en eventuele nieuwbouw te laten aansluiten bij de optimistische badplaatsarchitectuur van de jaren '50. de casus is een goede om de aanstaande beleidsregel aan te vechten (moet waarschijnlijk via parlement of rechter want ik weet niet of ook historische verenigingen nog te voren worden geconsulteerd).

Probleem is dat de administratie en het bestuurlijk overleg rondom toekomstig te beschermen monumenten zo belast en afgepast is geraakt dat het steeds moeilijker wordt om de daarvoor in aanmerking komende monumenten daadwerkelijk op rijksniveau te beschermen. persoonlijk betreur ik het zeer dat de cultuurhistorische waarden niet meer leidend zijn in de opstelling van het aanwijzingsbeleid en de monumentenzorg in het algemeen, maar ik ben de Minister niet en heb intern slechts een beperkte adviesrol. meer mag en kan ik er helaas niet over zeggen.

Als zelfs RACM adviseert tegen de nieuwe regeling in beroep te gaan, dan schort er toch wat aan.

Bron: Erfgoed Vereniging Heemschut

'Als je goed oplet, zie je ineens een gek vogeltje of vlindertje'

VLISSINGEN - Het hotel slopen is nog tot daaraan toe, maar de mozaïeken van Britannia? Dat overleeft Liesbeth Vastrick niet. "Ik viel zowat flauw toen ik ze zag." De kunstenares van buute krijgt zichtbaar kippenvel als ze erover praat. "De kleuren zijn zo schitterend.

Ze hebben een bepaalde vervuiling. Iets zwarts. Ik had het in Barcelona, toch dé mozaïekenstad, nog nooit gezien. Zoiets vind je alleen nog in Amerikaanse films uit de jaren vijftig." En aan de boulevard van Vlissingen, waar ze intussen zelf ook woont.

Wie heeft ze ontworpen en hoe kwam hij aan die stenen? En bovenal: hoe kreeg hij ze zo mooi? Vastrick had zo veel vragen dat ze er een hele studie van maakte. Ze kwam uit bij Wil van Kooij-Seinstra, die in het atelier van kunstenaar Louis van Roode werkte. Over die zomer schrijft zij: "De platen werden ingesmeerd met bitume en daarin werden de steentjes gelegd. 's Avonds waren we vaak zo zwart als roet. Ook had Louis zelf een soort guillotine ontworpen, waarmee stukjes van de steentjes konden worden afgehakt om ze in de juiste vorm te brengen. Hij liet zelfs een fotoboekje maken, waarin onze werkwijze was vastgelegd, je zag daarop steeds mijn handen. Ik was erg trots, maar het is toch zoekgeraakt."

Niemand weet dat de twee zelfs een affaire kregen. "Ik was een groentje, hij was twintig jaar ouder. Hij was dol op mij en ik zag huizenhoog tegen hem op. Ik woonde in een eenzaam huis buiten het dorp, houten telefoonpalen stonden langs de dijk. Op een morgen, op weg naar mijn werk, zag ik, dat in alle palen een L en een W waren gekerfd!"

Vastrick heeft de mozaïeken stuk voor stuk bestudeerd ("als je goed oplet, zie je ineens een gek vogeltje of vlindertje") en is ze na gaan schilderen. Steeds meer naar haar eigen stijl. De patronen gebruikt ze bij haar tekenclub, Spetters. "Alles met één doel: om de mozaïeken te behouden. Toen ik hoorde dat er nog veel meer mozaïeken zijn geweest, maar dat die zijn weggegooid, had ik de tranen in mijn ogen staan. Daarom wil ik zorgen dat niemand ze vergeet."

Haar broer Wouter, een ouwe blik ofwel oud-student van de Zeevaartschool, heeft daar een ander platform voor: een website. "We zijn net gestart, maar het wordt heel spannend. Met oude filmpjes, een virtueel hotel en een ouderwets casinogedeelte. Als de herinnering maar levend blijft."

Bron: PZC (archief Britannia) door Wendy van den Hurk

Toevoeging en verduidelijking online in de PZC n.a.v. dit interview:

Erg fijn dat Wendy een apart artikel aan de prachtige mozaïeken wilde wijden - die maken het voormalige hotel in mijn ogen inderdaad uniek. Gelukkig ben ik niet de enige.

Laat ik een en ander nog iets verduidelijken, want het is niet helemaal overgekomen zoals ik het heb verteld.Akkoord om het hotel te slopen? ABSOLUUT NIET! Hoewel het mij in eerste instantie om het behouden van de mozaïeken ging en gaat, ben ik inmiddels net zo onder de indruk van het Paviljoen - met het actiecomité "Vrienden van het Brit" zijn wij al weken hard aan het werk om er alles aan te doen ook dat te behouden. De kleuren van de mozaïeken zijn typisch vijftigerjaren kleuren. Toen ik nog niets over ze wist vermoedde ik daardoor al dat het werk in die tijd gemaakt moest zijn, omdat bijna niemand ze vandaag de dag nog gebruikt. Het zijn ook de kleuren die in veel Amerikaanse films uit de vijftiger jaren werden gebruikt. Doordat er een beetje zwarte kleurstof bij het mengen wordt toegevoegd ontstaan deze zogenaamd prachtige 'vuile' kleuren.Louis van Roode wilde bijzondere tegels hebben voor dit werk. Daarom begon hij een eigen fabriekje om ze te produceren. Om er reliëf in te krijgen werden met de vingers deukjes gemaakt in de nog natte tegels - zijn dochter Robi van Roode wist dit te vertellen. verder vond hij zelf de kleur oranje wat tegenvallen; dit had te maken met de beperkte verkrijgbaarheid van de grondstof daarvoor, zo kort na de oorlog.

Ik ben 2 jaar geleden inderdaad mozaïeken gaan schilderen, toen ik hoorde over de mogelijke sloop.

Ik heb echter niet één van de Brit-mozaieken letterlijk nageschilderd, wel combinaties gemaakt van stukken die me erg aanspraken. Het enige doel van het maken hiervan was en is om zoveel mogelijk interesse te wekken bij mensen voor het Brit en het behoud ervan. Ze zullen binnenkort gebruikt worden op de openbare middag of avond die wij in Vlissingen zullen houden over en voor het Brit.

Daarna kunnen ze hopelijk ergens in Vlissingen geëxposeerd worden met een boekje over het Brit en de uitleg wat de reden van dit alles is.

Onze hoop is om de gemeente ervan te overtuigen dat het Brit niet verloren mag gaan, maar gerestaureerd moet worden. Fantastisch dat ook de Raad voor Cultuur zich daar onomstotelijk voor heeft uitgesproken - en dat is nu eenmaal de hoogste instantie in ons land, met de mensen die er het meeste verstand van hebben. Dat het Brit geen monument wordt door de schandalige laatste verbouwing die de toenmalige eigenaar heeft gedaan is jammer, maar betekent niet dat de gemeente het dan maar moet slopen: integendeel, het verdient behoud en wederopbouw - en daar zullen we voor strijden tot we er bij neervallen.

De artikelen in de PZC houden na dit artikel op. Maar U kunt uw warme gevoelens voor het Brit, foto's, beeldmateriaal etc bij ons kwijt: mijn broer is inderdaad hard aan het werk een blijvende website te maken waar alles dat maar met het Brit te maken heeft en had uiteindelijk gebundeld zal worden. Deze site heet overigens www.vriendenvanhetbrit.nl

Ook U kunt een vriend van het Brit worden, helemaal gratis (ik ben dan van buute, maar weet ook dat jullie zuunig zijn) want het enige dat telt is dat we zoveel mogelijk medestanders krijgen.

Binnenkort kunt U zich registreren op genoemde website en als U wil uw mening geven.

Het is nu nog een toekomstdroom, maar over niet al te lange tijd zullen we misschien allemaal weer op het terras van dit fantastische hotel kunnen vertoeven.

U mag mij altijd mailen met vragen en/of opmerkingen

Volgens het originele uitbreidingsplan zou Britannia drie meter naar voren komen, waardoor het zeezicht verder werd ingeperkt. Foto Ruben Oreel

VLISSINGEN - Zij hebben er geen spijt van en het is dat de vergunningen niet zijn verlopen, anders zouden ze het zo weer doen. "Maar boemannen zijn wij niet", zeggen de bezwaarmakers tegen uitbreiding van Hotel Britannia.

Je zou kunnen stellen dat Jan van Son, Harry Pettinga, Harry Tattje en Hans van der Haven verantwoordelijk zijn voor de teloorgang van Britannia. Als zij niet waren gaan procederen, was het hotel nu vast nog open. Twee keer zo hoog, dat wel, en drie meter langer.

Nee, corrigeert Van Son. " Als wij serieus waren genomen, was het hotel misschien nog open geweest." De andere drie knikken mee in de huiskamer van Van der Haven, het zeezicht afgebakend door een grote muur.

"De omwonenden moesten maar inschikken en applaudisseren voor de plannen van meneer Buijs. En niemand die naar ons luisterde. Ik weet nog dat we in de kelder van de gemeente zaten bij de bezwarencommissie. Het was vier voor, vier tegen. 'Ik ben de vijfde', riep Tobias Meijers (destijds VVD-wethouder, red.), 'en ik ben voor!'"

En die keer dat ze bij de hoorzitting van de provincie waren. "Zat daar voorzitter Van Zwieten, van dezelfde partij als Meijers. 'Wat komen jullie doen', vroeg hij. 'Nou, 't is dat het van de wet moet.' Ik hoor het hem nog zeggen. En denk je dat er ooit iemand bij ons thuis kwam kijken wat onze bezwaren waren? Ja, de projectontwikkelaar. Die stond nog bij de verkeerde flat ook. En één keer een raadslid. Onacceptabel vond hij de uitbreiding. Maar bij de stemming was hij ineens voor."

Juist dáár werden ze opstandig van. "Als je zó gepiepeld wordt, zet je je hakken wel in het zand", betoogt Tattje. "Niet één reactie hebben we gekregen op ons bezwarenrapport. Terwijl we het toch bij alle raads- en collegeleden in de bus hebben gestopt."

" De gemeente geloofde niet dat ik zon in de tuin had", vertelt Van Son, " en dus kon ik ook geen bezwaar hebben. Ze schreven zelfs dat ik geen brandgang had. En óf ik die had! Zo waren al die argumenten. Op een gegeven moment had ik het gehad. Ik ben een eindje verderop gaan wonen."

Ze hebben alle mogelijke procedures aangegrepen. En vaak kregen ze gelijk; de rechter wist ook wel dat de wind als een gek rond de stalen poten zou gieren.

"Maar de gemeente mocht alles repareren", verzucht Pettinga. " Het heeft ons enorm op kosten gejaagd. We zijn met twaalven 36.000 gulden kwijt aan advocaatkosten."

Het heeft ze niets opgeleverd. Behalve een slecht imago dan. "Asociaal noemden mensen ons", zegt Van der Haven, hoofdschuddend. "Maar we zijn ook gebeld door Vlissingers die in de clinch lagen met de gemeente, voor advies. Kennelijk stonden we toch bekend als succesvol. Hoe het hotel er nu bij staat, dat is voor ons natuurlijk net zo vervelend. Het lijkt wel een achterbuurt. Niemand zit hierop te wachten. Wij evenmin. Maar ja, de projectontwikkelaar heeft de gemeente te pakken."

Hebben de bezwaarmakers toevallig niet zélf voor deze situatie gezorgd? Nee, daar willen ze niet van weten. " Als ik had geweten hoe het zou zijn gegaan", zegt Van der Haven, "en ik had er de tijd voor, dan zou ik er juist meer boven op zitten." Ja, ze zouden het zo weer doen. En de buren van Pettinga, aan de Van Woelderenlaan, zijn het nog steeds met hem eens, beweert hij. "Wij willen niet in de schaduw zitten, punt."

Bron: PZC (archief Britannia) door Wendy van den Hurk

Afbeelding: Wijnkaart van Bistro Brit88.

'Ik heb hier zo voortreffelijk gegeten, dat ik bijna de lippen van Karina was vergeten", schreef Jan Wolkers eens na een maaltijd in het gastenboek van Britannia. Behalve de belevenis van het hotel met zeezicht zelf, is vaak de maaltijd in herinneringen van mensen gebleven. Sommige werknemers, zoals kok Rinus Verbeek, hebben de legendarische menukaarten bewaard.

Bekijk de menukaarten op de website van de PZC

Bron: PZC (archief Britannia)

VLISSINGEN - De afbraak van Britannia kan beginnen; het krijgt géén Rijksmonumentenstatus. De Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten, die spreekt namens het cultuurministerie, heeft een negatief advies uitgebracht over het Vlissingse boulevardhotel.

Zie ook: Wil de échte eigenaar opstaan?

De landelijke Raad voor Cultuur, een ander adviesorgaan van het ministerie, sprak zich eerder dit jaar nog positief uit. Opmerkelijk genoeg zelfs niet alleen over het paviljoen met de mozaïeken, maar over het hele gebouw. Inclusief hoteltoren. Daar zegt Ben de Vries van de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM) zich best iets bij te kunnen voorstellen. "Het is immers een bijzonder gebouw. Maar de monumentenwaarde is aangetast. Bovendien zitten wij met een leeftijdsgrens. Het hoge gedeelte is jonger dan vijftig jaar en wij kijken naar gebouwen uit de periode van wederopbouw."

Omdat de RACM valt onder het ministerie, en de Raad voor Cultuur niet, zal minister Plasterk het advies overnemen. Het advies van de rijksdienst is als het ware een voorbereiding op dat van het ministerie. Bovendien heeft die eerder dit jaar een lijst gepresenteerd van honderd topmonumenten uit de periode van wederopbouw. Daar zit Britannia niet bij.

De Bond Heemschut, die de aanvraag voor de monumentenstatus had ingediend en het hotel eerder ook al tevergeefs op de lijst van honderd topmonumenten trachtte te krijgen, is teleurgesteld. " Het is over en uit", luidt de treurige conclusie van voorzitter Willem Heijbroek. Hij noemt het besluit 'het nieuwe nationale monumentenschandaal na de sloop van het Van Dishoeckhuis'.

"Blijkbaar speelt de kwaliteit van architectuur geen rol meer. Terwijl er wel tientallen miljoenen worden gestopt in gebouwen van een geringere architectonische waarde, die vaak ook nog eens in veel slechtere staat verkeren dan Britannia. De Timmerfabriek, bijvoorbeeld." Heijbroek kan nog in beroep gaan, maar moet zich daar 'nog eens goed op beraden'.

Liever niet, zegt de directeur van Loostad, de projectontwikkelaar achter Britannia, Daniël Spikker: "Dan zou het alleen nog maar langer duren. Als de minister straks officieel heeft gezegd dat het geen status krijgt, worden de schorsingen van de sloop- en bouwvergunning automatisch opgeheven. Dat betekent echter niet dat er direct iets gaat gebeuren. Eerst moeten we eruit zien te komen met de gemeente Vlissingen. We hebben allebei kanttekeningen bij het plan. Hoe lang nog? Een kwestie van maanden, denk ik."

Bron: PZC (archief Britannia)

Nu de monumentenstatus uit beeld is, wordt de schorsing van de sloop- en bouwvergunning van hotel Britannia automatisch opgeheven. Dat betekent dat er schot in de zaak komt. foto Ruben Oreel

VLISSINGEN - Niet projectontwikkelaar Loostad, maar Frans Buijs is nog steeds eigenaar van Britannia. Buijs, die acht jaar geleden het Vlissingse boulevardhotel op slot draaide, heeft nog geen cent van de koopsom gezien.

Zie ook: Niets houdt sloop Brit nog tegen

Dat blijkt uit gegevens van het Kadaster. Directeur Daniël Spikker van Loostad bevestigt het. "De overdracht heeft inderdaad nog niet plaatsgevonden. Dat komt omdat wij het graag gesloopt geleverd willen hebben. Dat was de voorwaarde. Een contract is nu eenmaal een contract."

Buijs is juridisch eigenaar, het economische eigendom is in handen van een combinatie waar ook de Walcherse Bouwunie, Loostad, Van Velzen Beheer, Van der Voort Beheer, Heijmans en Bouwgroep Peters deel van uitmaken. Geen van deze partijen wil reageren op de eigendomsverhoudingen; Loostad is hun woordvoerder. Die zegt dat de constructie binnen haar branche 'heel normaal' is. "Het zit zo: Britannia is nu nog een gebouw, dus onroerend goed. Dat betekent zes procent overdrachtsbelasting. Pas als het is gesloopt, wordt het een plan. Dat valt niet onder onroerend goed, waardoor de belasting vervalt en je BTW moet betalen. Die bedraagt weliswaar negentien procent, maar dat kunnen wij terugvragen bij de Belastingdienst."

Het gaat dus om geld. Geld dat de echte eigenaar nog niet heeft gekregen. " En toch", stelt Spikker, "zijn wij degene met het probleem. Weet je wat dat gebouw aan rente kost? Duizenden euro's, elke week weer. Het heeft ons al miljoenen gekost." 'Hoe eerder hoe beter' geldt voor ons net zo goed, zegt de directeur van het dochterbedrijf van VolkerWessels, één van de grootste bouw- en vastgoedontwikkelaars van het land. Het is voor Loostad bovendien te hopen dat Buijs niet failliet gaat, beweert oud-notaris Daan Sauer. "Dan raakt die namelijk de zeggenschap over Britannia kwijt. Dan mag de curator het dus ook aan andere partijen aanbieden." Volgens hem heeft Buijs het contract net te vroeg voorgelegd gekregen. "Vlak daarna besloot de Belastingdienst voortaan ook overdrachtsbelasting te heffen op economische leveringen."

Bron: PZC (archief Britannia)

Voormalig hotel Britannia aan de boulevard in Vlissingen hoort niet op de monumentenlijst. Dat advies doet de Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten aan minister Plasterk van Cultuur.

Volgens de Rijksdienst komt het gebouw niet aanmerking omdat de staat erg slecht is. De Bond Heemschut is teleurgesteld.

De gemeente Vlissingen was destijds niet blij met de poging van Heemschut om een monumentenstatus te krijgen.

Bron: Omroep Zeeland

Tonny Eyk: Britannia... wat een zomer

Mijn goede vriend Gerard van der Veen, oud directeur van hotel Brittania, maakte mij attent op de aandacht van de PZC betreffende de teloorgang van het schitterende hotel Britannia, ooit de trots van Vlissingen. Welaan, ik heb ook fantastische herinneringen aan Britannia dat in 1960 in een nieuw jasje was gestoken en hoe......!

Lees het volledige artikel op de website van de PZC

Bron: PZC (archief Britannia)

Zo'n honderd PZC-lezers hebben hun herinneringen aan 'de Brit' ingestuurd. Soms summier, in een paar gemailde regeltjes, soms pagina's dik vanaf de typmachine. Weer anderen hebben gebeld. Alles is waardevol. En iedereen blijkt zo hun eigen gedachten bij het hotel te hebben. Bruiloften, vergaderingen, vakanties, terrasbezoeken, reünies of zelfs een hele loopbaan. Maar vooral feesten, heel veel feesten...

Lees het volledige artikel op de website van de PZC

Bron: PZC (archief Britannia)

Er is in de geschiedenis van hotel Britannia veel gebeurd, en veel veranderd. Dat blijkt overduidelijk uit de unieke collectie beeldmateriaal waarover de redactie van de PZC de beschikking kreeg. Die foto's kunt u hier bekijken, in ons foto-album. U kunt ook uw eigen foto er bij plaatsen.

Bron PZC (archief Britannia)

In de gloriedagen van Britannia was het hotel aan de Vlissingse boulevard een plek waar je als bekende Nederlander geweest moest zijn.

Het gastenboek wordt dan ook gesierd door grote namen als die van prins Claus, schrijver Harry Mulisch en vlieger Jons Viruly.

Klik hier om door een selectie uit dat gastenboek te bladeren

Bron: PZC (archief Britannia)

Ook al is de meerderheid er al lang uit gesloopt, de mozaïeken van Louis van Roode zijn nog de weinige elementen die herinneren aan de allure die Britannia ooit uitstraalde. Wil 'Willempje' van Kooij-Seinstra uit Rotterdam was één van 'de meisjes van Van Roode'. Eén zomer lang werkte ze in het fabriekje van de kunstenaar. Wat niemand weet, is dat de twee een affaire kregen. Hieronder haar verhaal.

Lees het volledige artikel op de website van de PZC

Bron: PZC (archief Britannia)

Hi Wendy. An old classmate, Dr. A.H. Van Dyk, mailed me a clipping from your PZC issue of Oct. 15, requesting anyone with info on Britannia to come forward. My father B.J.H. van Dyk Soerewyn was director from 1924 until it closed at the end of 1939. I was born in the hotel and lived there with my mother and brother until closing. I'll be happy to answer any questions you may have. Die antwoorden, dat werd een fax van twaalf kantjes.

Lees het volledige artikel op de website van de PZC

Bron: PZC (archief Britannia)

VLISSINGEN PZC - Het hotel mag dan al acht jaar ontredderd aan de boulevard staan, in gedachten van Vlissingers -én Middelburgers, én overkanters, én Hollanders... zelfs tot in de Verenigde Staten!- is Britannia nog springlevend. Dat blijkt wel uit de stortvloed aan reacties die onze telefoon, brievenbus en e-mailbox bereikte, na een oproepje in de PZC.

Het oude hotel Britannia

Zie ook: Lezers herinneren de Brit

Complete fotoboeken kregen we overhandigd. Daar hebben wij ons voordeel mee gedaan, getuige het digitale album op deze site ( kijk in ons foto-album ). Maar die kan natuurlijk nog véél voller, dus nieuwe inzendingen zijn meer dan welkom. Intussen bereiden wij de publicaties voor de krant voor. En daarvoor blijven wij open staan voor herinneringen aan de Brit. Want waar is Co Hollebrandse eigenlijk gebleven? En Jacky, met zijn meesterlijke cocktails?

Houd deze site goed in de gaten. Binnenkort komt hier een originele geluidsopname van een concert van Britannia's huispianist Leen Zietse op te staan. Plus de stapels menukaarten, die wij kregen, in PDF-formaat. Kunt u, mits de aardappelroosjes lukken, de Brit weer een beetje in huis halen.

Bron: PZC (archief Britannia)

Het volgende verhaal werd ingezonden door Martin Israël. Het is een uittreksel uit zijn boek "Jeugdherinneringen":

Om toch maar een beetje in hetzelfde werk te blijven als bij de Zeeland; wat kon ik anders, ging ik werken in hotel Britannia. Ik deed dit in de functie van huisknecht.

Lees het volledige artikel op de website van de PZC

Bron: PZC (archief Britannia)

Hotel Britannia in Vlissingen krijgt definitief een plaats op de Europese lijst van belangrijke monumenten. Dat zegt de Bond Heemschut.

Volgende week wordt de waarde van het hotel, dat al jaren leeg staat, uitgebreid toegelicht op een internationaal congres in Rotterdam.

De Raad voor de Cultuur heeft minister Plasterk geadviseerd om maatregelen te nemen om Britannia aan te wijzen als Rijksmonument, om te voorkomen dat het wordt gesloopt.

Bron: Omroep Zeeland